ICT verwordt tot commodity

Heel aardig was de Finance Special tijdens de WCIT van 26 mei 2010. Peter Hinssen, consultant en auteur van “Business/IT Fusion”, was een stimulerende gespreksleider tijdens de ochtendsessie. De uitdaging van verandering is groot en ICT speelt darin een cruciale rol.

Financiële instellingen zijn achter de voordeur grote computers geworden met enorme databestanden. Toch zijn het niet de meest innovatieve bedrijven en bankiers zijn beslist ook niet de meest ondernemende en vernieuwende mensen. Hoe houden zij zich staande in al dat digitale geweld?

Waarschijnlijk zitten we nog maar op de helft van de digitale ontwikkeling. Digitaal is inmiddels al niet meer speciaal. Digitaal is normaal geworden. ‘Consumerization’ noemt hij het. De systemen zijn thuis vaak beter georganiseerd dan op het werk. De jonge generaties groeien er mee op, zij weten niet beter. Een kind kan de apparatuur veelal beter bedienen dan een oudere. Digitaal kunnen we maar beter niet meer benoemen. Vanzelfsprekend is een camera digitaal. Inmiddels is het 'werk' niet meer digitaal maar is het 'leven' digitaal geworden. De Generatie Y ziet werk steeds vaker als ‘een korte periode gedurende de dag dat ik nog oude technologie moet gebruiken’.

Nieuwe toetreders als Twitter, Paypal, Zopa hebben geen bancaire achtergrond, zij werken digitaal in een driehoeksverhouding en hebben een bank (eventueel) alleen nog maar nodig voor clearing en settling.

IT is alom aanwezig maar het wordt steeds belangrijker hoe we slimmer met technologie om kunnen gaan. Financiele instellingen staan met hun enorme legacy-systemen vaak op achterstand. Continuiteit is belangrijk en dat beperkt slagvaardigheid. Hinssen heeft het over het ABC dat centraal staat bij financials:
A: Apple staat voor intuitief en gebruiksgemak;
B: Bangalore suggereert outsourcing tegen lage kosten;
C: Cloud, weg van de bestaande legacy systemen.
Hij heeft de lachers daarmee op zijn hand, maar herkenning is er alom.

Gevraagd naar de positie van ICT binnen de instelling over 10 jaar, is Rene van Steenvoorden (Rabobank) het meest expliciet. ICT is dan geen issue meer. Systemen zullen seamless zijn geintegreerd met de klant. Een logische en tegelijkertijd intrigerende stelling!

Profit Power for Financials

Het vinden van een duidelijke strategische koers wordt voor ondernemingen een steeds grotere uitdaging. Zijn de traditionele economische modellen nog wel bruikbaar in een samenleving die steeds verbondener en dynamischer wordt? Eind 2009 verscheen ‘Profit Power Economics’ met de intrigerende subtitel ‘A New Competitive Strategy for Creating Sustainable Wealth’. Geen zweverig boek over duurzaamheid maar een verfrissende visie op het nieuwe economische krachtenveld dat ontstaat en de mogelijkheden voor ondernemingen om hun omgeving te gebruiken om duurzame welvaart te creëren. Iedere bestuurder zou dit inspirerende boek moeten lezen, al was het alleen maar omdat het uitdaagt om de eigen strategie te toetsen. Ik spreek met de auteur Dr. Mia de Kuijper naar aanleiding van haar presentatie in het ING House en probeer haar te verleiden haar conclusies te vertalen naar Nederlandse financiële instellingen.

Het centrale thema van het boek is dat ondernemingen zich bewegen in een economie waarin steeds meer informatie beschikbaar komt. Dat maakt markten transparanter waardoor ze efficiënter kunnen werken. Geschikte afnemers zijn eenvoudiger te vinden en prijsniveaus worden inzichtelijker. Mensen en ondernemingen kunnen zich gemakkelijk informeren en organiseren. Voor vergaderingen hoeven we niet meer bij elkaar te komen en communicatie is via Internet en mobiele telefoons eenvoudiger dan ooit. Het maken van keuzes wordt daarmee aanzienlijk gemakkelijker. Aan de andere kant is er zo veel informatie beschikbaar dat het ook steeds moeilijker wordt om tot echt individuele keuzes te komen. Je ziet dan ook dat mensen hun keuzes mede laten beïnvloeden door meningen van anderen. Met de sterkere onderlinge verbondenheid tussen mensen verandert de besluitvorming en dit verandert uiteindelijk de hele werking van het moderne economische paradigma in ‘powerlaw marketplaces’ zoals De Kuijper het noemt. Voorbeelden zijn initiatieven als iens.nl of zoover.nl waar mensen meningen van anderen laten meewegen in hun besluit om een bepaald restaurant of vakantie te boeken. De gevolgen kunnen ook dramatisch uitpakken, zoals in de nadagen van Icesave en DSB.

De denkbeelden van Porter worden doorgetrokken naar de moderne samenleving. Voor de informatie intensieve financiele sector zijn de implicaties enorm. In komende editie van Banking Review verschijnt een interview met Mia de Kuijper. Vanaf medio april is dit te downloaden op de website. Praat mee over de strategische keuzes waar Nederlandse financiele instellingen mee worden geconfronteerd.

Kan de service-industrie wat leren van de proces-industrie?

Den Haag, 3 februari 2010: Vandaag heb ik uitgebreid gesproken met Willem van Oppen, thans eigenaar van een adviesbedrijf met de insirerende naam Provoque Consulting. Hoewel zijn werkervaring vooral ligt bij bedrijven als DSM en Philips, vertaalt hij op bijzondere wijze zijn kennis naar de service-industrie. Zo was hij tot eind 2008 was hij werkzaam als CPO bij KPN. Onderwerp van ons gesprek is of zijn aanpak zou kunnen werken bij financiële instellingen.

"In Japan is mij duidelijk geworden dat er bij 'Lean Six Sigma' een groot onderscheid is tussen de technische benadering van 'Six Sigma' en de filosofische 'Lean'.", aldus Van Oppen. Processen kunnen van boven af rigide worden ingericht met systemen, procedures en structuren maar het gevaar bestaat dat daarmee het contact met de werkvloer en de klant verloren gaat. Medewerkers raken gefrustreerd en klanten keren zich af. Een goed ingericht proces begint echter door op klantniveau te beginnen en vervolgens stap voor stap het hele proces te doorlopen en te optimaliseren. Van Oppen: "Natuurlijk horen daar ook procedures en structuren bij maar het proces wordt ingericht met draagvlak binen de organisatie. Zo wordt knelpunt na knelpunt weggenomen".

Hij geeft als voorbeeld hoe financiële instellingen omgaan met outsourcingscontracten. "Het kan een keuze zijn om bepaalde activiteiten onder te brengen bij een strategische partner. De wijze waarop dat gebeurt is echter doorgeschoten. Vanuit procurement wordt een project aanbesteed en vaak kaal en tegen de laagste prijs gegund. In plaats van dat ze elkaar versterken op hun kernactiviteit, wachten beide partijen vervolgens op afwijkingen. Bij banken zijn vele duizenden externen ingehuurd om outsourcingscontracten te bewaken. Als er ergens geld kan worden bespaard ....".

Hebben we het hier over de gedachten van een idealist of liggen hier goede mogelijkheden voor kostenbesparing? Wij zoeken het uit en komen er in de komende edities van Banking Review op terug. Uw reactie is daarvoor van harte welkom.

SAS Forum

Bussum, 30 september: Met veel genoegen heb ik het het SAS Forum in 't Spant bijgewoond. Thema van deze dag was 'duurzaamheid'. Goed initiatief want dit thema mag niet van de agenda verdwijnen onder druk van de kredietcrisis. Interessante sprekers vulden het ochtendprogramma zoals Wubbo Ockels (TU DElft), Ruud Koornstra (Tendris) en Martha Rogers (Peppers & Rogers) die met inspirerende verhalen het publiek uit hebben gedaagd om 'out-of-the-box' te denken om hun visie te realiseren. Natuurlijk was het vooral een event voor klanten en relaties maar ook vakinhoudelijk waren er een aantal goede presentaties tijdens de parallel-sessies in de middag. Vanuit mijn belangstelling voor activiteiten bij banken, heb ik onder meer met veel genoegen geluisterd naar Pieter de Saeger (Finalyse) over liquidity risk bij banken en Marnix van der Ploeg (ING) over het omzetten van het over de jaren intern ontwikkelde spreadsheet (AMA model) naar een tailor made oplossing (gebaseerd op SAS) om de kapitaalsbehoeften te berekenen en incidenten te simuleren (stresstesten). De dag werd afgesloten door de snel pratende Dolf Jansen over duurzaamheid (en andere inspiratiebronnen als vrouwen, politiek en crisis) zodat iedereen met een goed gevoel naar de borrel kon. Kortom, mijn complimenten; was ieder relatie-event maar zo hoogwaardig als het SAS Forum!